مددکار اجتماعی - پزشک و مشاور اجتماع
مددکار اجتماعی - پزشک و مشاور اجتماع

بوپرونورفین

مزیت‌های بوپره نورفین زیرزبانی نسبت به آگونیست‌های خالص

1ـ سوء مصرف احتمالی کمتر

2ـ وابستگی جسمانی کم

3ـ علایم محرومیت خفیف بدنبال قطع مصرف

4ـ پدیده اثر سقفی در صورت  مصرف مقادیر بالا

5 ـ ایمنی بیش‌تر در بیش مصرفی این دارو

6 ـ در صورت مصرف همزمان آن با سایرمواد اپیوییدی، اثر آنتاگونیستی ظاهر می‌شودو بیمار دچار ناراحتی می‌شود. پس جلوی سوء مصرف هم زمان بوپره نورفین و سایر مواداپیوییدی گرفته می‌شود.

7ـ مدت عمل طولانی دارد.

8ـ یکبار مصرف آن در 24 ساعت کافی است. حتی می‌توان 2 الی 3 روز یک بار هم بعد از مرحله تثبیت آن را مصرف کرد

مزیت‌های بوپره نورفین نسبت به داروهای غیراپیوییدی:
1ـ وسوسه مصرف مواد اپیوییدی را کاهش می‌دهد.
2ـ علایم محرومیت قطع مواد اپیوییدی را به خوبی از بین می‌برد.
3ـ در صورتی که همزمان با مصرف بوپره نورفین، مواد اپیوییدی هم مصرف شود، اثرآنتاگونیست آن ظاهر شده و بیمار دچارعلایم محرومیت می‌شود. پس جلوی سوءمصرف همزمان بوپره نورفین و سایر مواداپیوییدی گرفته می‌شود.
4ـ رضایت‌مندی بیماران بالاست.
5ـ بیمار می‌تواند همزمان با درمان زندگی طبیعی خودرا ادامه دهد

سندروم محرومیت قطع مصرف مواد مخدر  دو نوع است:

Spontaneous Withdrawal سندروم محرومیت خود به خود

Precipitated Withdrawa      سندروم محرومیت ناگهانی

 سندروم محرومیت خود به خود :

ناراحتی‌های  ناشی از قطع مواد مخدر است که به تدریج زیاد شده و در روز دوم یا سوم یا چهارم به اوج خودش می‌رسد.
 سندروم محرومیت ناگهانی
 ناشی از مصرف آنتاگونیست‌ها ( مثل نالترکسون ) یا آگونیست-آنتاگونیست‌ها ( مثل بوپره نورفین ) در افراد وابسته به مواد مخدر است که باعث ایجاد اوج علایم محرومیت در همان روز اول می‌شود.
سندروم محرومیت ناگهانی
می‌تواند با مصرف بوپره نورفین در افراد وابسته به مواد مخدر ایجاد شود بخصوص در موارد زیر:
الف-فرد اعتیاد شدید داشته باشد(هرروز مقدار خیلی زیادی ماده مخدر مصرف می‌کند)
ب-مدت کوتاهی از آخرین مصرف ماده مخدر گذشته باشد
ج-فرد در آخرین وعده ها مقدار خیلی زیادی ماده مخدر مصرف کرده باشد
د- مقدار خیلی زیادی بوپره نورفین در اولین وعده تجویز شود
پس در موارد فوق شروع بوپره نورفین در صورتی که فاصله ی  مناسب
 نداشته باشد، می‌تواند باعث علایم محرومیت ناگهانی گردد. در صورت ایجاد علایم محرومیت ناگهانی شدت آن مانند مصرف آنتاگونیست‌ها خیلی شدید نیست ولی در هر صورت ناراحت کننده بوده و می‌تواند سبب قطع درمان شود.

اندیکاسیون:  

موادمخدر(سمزدایی)

مواد مخدر (نگهدارنده درمان)

آتیپیک)افسردگی درمان

محرک مواد

ضددرد

1ـ تاریخچه مصرف دارویی و نتایج حاصل از مصرف داروها و تست‌های آزمایشگاهی را به صورت کامل از بیمار بگیریم.
2ـ وقتی هر دارویی را به رژیم درمانی بیمار اضافه می‌کنید، با مقادیر کم شروع و به آهستگی مقدار دارو را بالا ببریم و بیمار را از نزدیک کنترل نماییم.
3ـ به بیمار در مورد خطرات تداخلات دارویی آموزش دهیم.
4ـ داروهایی را تجویز کنیم که تداخل با داروهای اپیوییدی نداشته یا حداقل تداخل را داشته باشد.
5ـ در نظر گرفتن این موضوع که تجویز بوپرکسین همراه با برخی غذاها شاید در میزان جذب آن تأثیر گذارد.
6ـ رژیم‌های دارویی را ساده کنیم تا تحمل آن‌ها برای بیمار آسانتر باشد.
7ـ مقدار تجویزی داروهای اپیوییدی را بر اساس پاسخ بیمار تنظیم کنیم تا به این ترتیب از علایم محرومیت یا مسمومیت جلوگیری شود.
8ـ انجام آزمایش‌ها و کنترل سطح سرمی داروها و آموزش عوارض جانبی و علایم مسمومیت به بیمار را افزایش دهیم.
9ـ به بیمار در خصوص بیماری‌هایی که بر ایجاد عوارض جانبی و تداخلات داروییمؤثرند (مثل بیماری کبدی)، آگاهی دهیم.

بوپرکسین

نام‌های تجاری:
بوپرکسین، بوپرنکس، سوبوتکس، تمجیزک، اورجیزک و...
اشکال دارویی:
ژنریک :قرص 0/2، 0/4، 2، 8 میلی‌گرم، آمپولmg/1cc  0/3
غیرژنریک :قرص 4 میلی‌گرم، آمپول mg/2cc 0/6
محلول‌های زیرزبانی، قرص زیرزبانی در ترکیب با نالوکسان به نسبت 4 به 1 یا 6 به 1، چسب پوستی
نکته مهم: در ایران ویال‌‌‌هایی با نام اورجیزک، بوپره جیزک و... پر شده از مایعی به رنگ زرد در خیابان‌ها بین معتادین توزیع می‌گردد که در واقع هرویین به علاوه مقداری مواد مخلوط متفاوت از جمله داروهای کورتونی هستند و بوپره نورفین نیستند. این ویال‌ها به صورت دست‌ساز در کارگاه‌های زیرزمینی تهیه می‌شوند
مکانیسم عمل:
1ـ بوپره نورفین آگونیست گیرنده‌های اپیوییدی مو و آنتاگونیست گیرنده‌های کاپا است.
2ـ این دارو تمایل چسبندگی بسیار بالایی به گیرنده‌های اپیوییدی دارد.
3ـ می‌تواند (همانند نالترکسون و سایر آنتاگونیست‌ها) جایگزین آگونیست‌های خالص مثل مورفین، هرویین، متادون و... در گیرنده‌های اپیوییدی شود. پس اگر به دنبال مصرف آگونیست‌های خالص مثل هرویین و تریاک، بوپره نورفین مصرف شود، جایگزین آن‌ها در گیرنده‌ها شده و خماری ایجاد می‌شود. پس باید حداقل 12 الی 48 ساعت بین آخرین مصرف آگونیست‌های خالص (بر حسب کوتاه اثر یا طولانی اثر بودن) و تجویز بوپره نورفین فاصله باشد. و به دنبال تجویز بوپره نورفین نیز اگر آگونیست‌های خالص مصرف شود باز هم ناراحتی‌هایی ایجاد خواهد شد. بنابراین از سوء مصرف همزمان مواد مخدر به دنبال تجویز بوپره نورفین جلوگیری خواهد شد.
4ـ چون اثر آگونیست هم دارند وسوسه مواد مخدر را کاهش داده و علایم محرومیت قطع آن‌ها را نیز کاهش خواهند داد.
5ـ مدت عمل آن‌ها طولانی است پس ویزیت کلینیکی کمتری نیاز خواهند داشت. مثلا بعد 2 تا 4 هفته تجویز بوپره نورفین و تثبیت آن می‌توان مقدار بوپره نورفین را دو برابر کرد و یک روز در میان آن را تجویز نمود یا دوز را سه برابر کرده و هر 72 ساعت آن را تجویز نمود.
6ـ چون آگونیست نسبی است سقف اثر دارد (32 میلی‌گرم سقف اثر آن است) پس ایمن‌تر است و احتمال مسمومیت کم‌تر است و علایم محرومیت قطع آن نیز کم‌تر است.
7ـ فقط به صورت زیرزبانی در درمان اعتیاد کاربرد دارد.

تداخلات دارویی

داروهایی که آنزیم‌های  کبدی را مهار می‌کنند:

  • اثر بوپره نورفین را زیاد می‌کنند.
  • Verapamil Amiodarone Erythromycin Fluconazole Fluoxetine Fluvoxamine Grapefruit Juice
  •  Indinavir Itraconazole Ketoconazole Metronidazole Miconazole Nefazadone Nelfinavir Nicardipine Norfloxacin Omeprozol Paroxetine
  •  Ritonavir
  •  Sertraline
  • Clarithromycin

داروهایی که آنزیم‌های  کبدی را  فعال می‌کنند:

  •  اثر بوپره نورفین را کم می‌کنند.
  • Carbamazepine Dexamethasone Phenobarbital
  • Phenytoin
  • Primadone
  • Rifampin
  • Efavirenz
  • Ethosuximide
  • Nevirapine

مزیت‌های بوپره نورفین

مزیت‌های بوپره نورفین زیرزبانی نسبت به آگونیست‌های خالص

1ـ سوء مصرف احتمالی کمتر

2ـ وابستگی جسمانی کم

3ـ علایم محرومیت خفیف به دنبال قطع مصرف

4ـ پدیده اثر سقفی در صورت  مصرف مقادیر بالا

5 ـ ایمنی بیش‌تر در بیش مصرفی این دارو

6 ـ در صورت مصرف همزمان آن با سایرمواد اپیوییدی، اثر آنتاگونیستی ظاهر می‌شودو بیمار دچار ناراحتی می‌شود. پس جلوی سوء مصرف هم زمان بوپره نورفین و سایر مواداپیوییدی گرفته می‌شود.

7ـ مدت عمل طولانی دارد.

8ـ یکبار مصرف آن در 24 ساعت کافی است. حتی می‌توان 2 الی 3 روز یک بار هم بعد از مرحله تثبیت آن را مصرف کرد.

مزیت‌های بوپره نورفین نسبت به داروهای غیراپیوییدی

1ـ وسوسه مصرف مواد اپیوییدی را کاهش می‌دهد.

2ـ علایم محرومیت قطع مواد اپیوییدی را به خوبی از بین می‌برد.

3ـ در صورتی که همزمان با مصرف بوپره نورفین، مواد اپیوییدی هم مصرف شود، اثرآنتاگونیست آن ظاهر شده و بیمار دچارعلایم محرومیت می‌شود. پس جلوی سوءمصرف همزمان بوپره نورفین و سایر مواداپیوییدی گرفته می‌شود.

4ـ رضایت‌مندی بیماران بالاست.

5ـ بیمار می‌تواند همزمان با درمان زندگی طبیعی خودرا ادامه دهد

نحوه تجویز                                                                  
براساس اطلاعات شرح حال (نوع ماده مصرفی، مقدار مصرف، شیوه مصرف، مدت اعتیاد، آستانه تحمل درد فرد و...)، معاینه، تست‌های آزمایشگاهی و تجربه پرسنل:

1ـ 12 الی 48 ساعت بعد از آخرین مصرف ماده مخدر (مثلا در مورد مواد مخدر کوتاه اثر مثل هرویین 12 ساعت بعد و در مورد مواد مخدر طولانی اثر مثل شیره 24 الی 48 ساعت بعد از آخرین مصرف) 4/0 تا 4 میلی‌گرم بوپره نورفین زیرزبانی تجویز می‌شود.
2-در صورتی که فرد مواد مخدر طولانی اثر مثل شیره یا متادون مصرف می‌کرده است باید در اولین تجویز بیش از  mg 2 به بیمار بوپره نورفین نداد تا در صورت ایجاد علایم محرومیت ناگهانی، بیمار زیاد ناراحت نشود. اگر سندروم محرومیت ناگهانی ایجاد نشدولی بیمار ناراحتی‌هایش هم کاملاً از بین نرفته بود، می‌توان تا mg 8 در روز اول آن را افزایش داد.

سندروم محرومیت قطع مصرف مواد مخدر  دو نوع است:
Spontaneous Withdrawal           سندروم محرومیت خود به خود
Precipitated Withdrawa      سندروم محرومیت ناگهانی سندروم محرومیت خود به خود ناراحتی‌های  ناشی از قطع مواد مخدر است که به تدریج زیاد شده و در روز دوم یا سوم یا چهارم به اوج خودش می‌رسد.
سندروم محرومیت ناگهانی ناشی از مصرف آنتاگونیست‌ها ( مثل نالترکسون ) یا آگونیست-آنتاگونیست‌ها ( مثل بوپره نورفین ) در افراد وابسته به مواد مخدر است که باعث ایجاد اوج علایم محرومیت در همان روز اول می‌شود.
سندروم محرومیت ناگهانی می‌تواند با مصرف بوپره نورفین در افراد وابسته به مواد مخدر ایجاد شود بخصوص در موارد زیر:
الف-فرد اعتیاد شدید داشته باشد(هرروز مقدار خیلی زیادی ماده مخدر مصرف می‌کند)
ب-مدت کوتاهی از آخرین مصرف ماده مخدر گذشته باشد
ج-فرد در آخرین وعده ها مقدار خیلی زیادی ماده مخدر مصرف کرده باشد
د- مقدار خیلی زیادی بوپره نورفین در اولین وعده تجویز شود
پس در موارد فوق شروع بوپره نورفین در صورتی که فاصله‌ی زمانی مناسب با آخرین مصرف مواد مخدر نداشته باشد، می‌تواند باعث علایم محرومیت ناگهانی گردد. در صورت ایجاد علایم محرومیت ناگهانی شدت آن مانند مصرف آنتاگونیست‌ها خیلی شدید نیست ولی درهر صورت ناراحت کننده بوده و می‌تواند سبب قطع درمان شود.
در صورت ایجاد سرخوشی و خواب‌آلودگی روز بعد مقدار کمتری تجویز خواهد شد.

اولین مقدار بوپره نورفین بهتر است در مطب مصرف شود و درمانگر علایم محرومیت اولیه را در صورت ایجاد در بیمار ببیند. پس بیمار در مطب بعد از مصرف اولین مقدار بوپره نورفین 2 تا 4 ساعت بهتر است تحت نظر بماند.
قرص بوپره نورفین باید 5 تا 15 دقیقه زیر زبان نگه داشته شود تا جذب گردد.
اثر بوپره نورفین نیم ساعت بعد ایجاد شده و 2 الی 4 ساعت بعد به اوج خودش می‌رسد.
تا هنگام تثبیت وضعیت بیمار باید به او توصیه شود که رانندگی و کارهایی که نیاز به هوشیاری کامل دارند را انجام ندهد.
بوپره نورفین بهتر است بعد از این که علایم محرومیت واقعی ایجاد شد، تجویز شود.
شروع بوپره نورفین در افرادی که مواد مخدر طولانی اثر مثل شیره مصرف می‌کنند مشکل‌تر است.
برای قطع متادون باید صبر کنیم که مقدار متادون را به کم‌تر از 30 میلی‌گرم برسد (بهتر است مقدار متادون را با کاهش تدریجی به کم‌تر از 15 میلی‌گرم برسانیم و سپس آن را قطع و حداقل 24 ساعت بعد از آخرین مصرف آن، بوپره نورفین را شروع کنیم). 2 میلی‌گرم بوپره نورفین تجویز کرده و هر 2 ساعت می‌توان مقدار آن را حداکثر در روز اول تا mg8 افزایش داد.
در صورتی که بخواهیم بوپره نورفین با دوز بالا مثل 32 میلی‌گرم را به متادون تبدیل کنیم ابتدا باید مقدار آن را کاهش داده و به زیر 16 میلی‌گرم برسانیم و سپس 24 ساعت بعد آن را به متادون تبدیل کنیم.
قطع بوپره نورفین راحت‌تر است و کاهش آن لازم نیست که خیلی تدریجی باشد و به راحتی می‌توان مقدار آن را نصف کرد.
البته بهتر است هر 2 الی 3 روز، mg 2 از آن را کم کرد. و می‌توان این کار را سریع‌تر یا کندتر انجام داد. در صورت ناراحتی بیمار می‌توان از کلونیدین و داروهای کمکی آن استفاده کرد.

نالترکسون

نالوکسان

بوپرکسین

روز

-

0/8

8میلیگرم

1

6

1/6

8تا16میلیگرم

2

12/5

-

8تا16میلیگرم

3

25

-

8تا16میلیگرم

4

50

-

8تا16میلیگرم

5

مصرف در زنان حامله:
ـ شاید در آینده داروی انتخابی در زنان حامله معتاد به مواد مخدر شود.
ـ هنوز به اندازه کافی پژوهش در مورد آن صورت نگرفته است. پس نباید در زنان حامله تجویز شود.
ـ تنها مورد استثنا، زنان حامله معتاد به مواد مخدری است که به علت کمپلیانس حاملگی و تهوع و استفراغ شدید قادر به خوردن قرص یا شربت متادون نیستند. در آن صورت باید بوپره نورفین زیرزبانی مصرف نمایند. اما نباید از بوپره نورفین با نالوکسان (سوبوکسون) استفاده کرد و حتما فرم خالص آن (سوبوتکس) تجویز شود.

مصرف در کودکان:
ـ بهتر است به عنوان اولین درمان به کار نرود و قبل از آن سایر شیوه‌های غیرمخدر امتحان شوند.
ـ استثنای این موضوع نوجوانانی هستند که علاوه بر اعتیاد، مشکلات قانونی نیز دارند. برای آنان می‌توان در اولین اقدام از بوپره نورفین استفاده کرد.
 

                                  مسمومیت با بوپره نورفین:
ـ بسیار نادر است و در مواردی هم که ایجاد می‌شود شیوه مصرف بوپره نورفین تزریقی بوده است.
ـ در اغلب موارد مسمومیت با بوپره نورفین، علاوه بر تزریق بوپره نورفین، فرد الکل یا بنزودیازپین‌ها (یا سایر داروهای خواب‌آور ـ تسکین‌بخش) را نیز مصرف کرده است.
ـ در صورت مسمومیت با بوپره نورفین و کاهش تنفس، نالوکسان تأثیر چندانی ندارد. پس باید نالوکسان را تا 10 الی 20 برابر مقادیر معمول تزریق کرد.

نحوة ‌تبدیل ‌بوپره ‌نورفین ‌به‌ متادون‌
در صورت‌ نیاز به ‌تبدیل‌ بوپره ‌نورفین‌ به ‌متادون ‌بهتر است‌ مقدار روزانه ‌آن ‌به‌ 16  میلی‌گرم‌ یا کمتر در روز برسد و سپس‌ به ‌متادون ‌تبدیل‌ شود. فاصلة ‌بین‌ آخرین ‌تجویز بوپره‌ نورفین‌ و اولین‌ مقدار متادون‌ بهتر است‌ بیش‌ از 24 ساعت‌ باشد. البته ‌در صورتی‌ که ‌مقدار بوپره ‌نورفین ‌تجویزی‌ کم‌ باشد می‌توان ‌در فاصلة‌ کمتری‌ نیز متادون‌ را  تجویز نمود.

نحوة ‌تبدیل ‌متادون ‌به ‌بوپره‌نورفین‌
 در صورت‌نیاز به‌تبدیل‌متادون‌به‌بوپره‌نورفین‌، بهتر است‌حتماً مقدار روزانه ‌متادون‌ به‌کمتر از 30 میلی‌گرم‌ در روز برسد و سپس ‌به‌ بوپره ‌نورفین‌ تبدیل‌شود. البته ‌بهترین‌ حالت ‌این‌ است‌ که ‌متادون ‌به‌ حدود 5 الی‌10میلی‌گرم ‌در روز برسد در آن‌صورت‌به2‌الی4‌میلی‌گرم ‌بوپره ‌نورفین ‌در روز تبدیل‌ می‌شود.
 نحوه‌ی‌تبدیل‌نالترکسون‌به‌بوپره‌نورفین
به ‌دنبال ‌قطع ‌نالترکسون ‌و تجویز بوپره ‌نورفین ‌باید حتماً در اولین ‌تجویز بیش‌از  mg 4 به ‌بیمار بوپره‌ نورفین‌ نداد. در اولین ‌روز تجویز بیش ‌از  mg 8تجویز ننمود و در دومین‌روز بیش‌از 16 میلی‌گرم‌ تجویز نکرد. بین ‌آخرین ‌مصرف ‌نالترکسون‌ و اولین ‌تجویز بوپره ‌نورفین ‌هم ‌حتماً 24 ساعت‌فاصله ‌وجود داشته ‌باشد.

مصرف‌نکردن‌دارو توسط‌بیمار
در صورتی‌که‌در هر زمان‌از همان‌روز، بیمار متوجه‌‌شودکه مصرف دارویش را فراموش کرده است، می‌تواند دارو را به‌ همان ‌مقدار مصرف‌کند.
در صورتی‌که‌روز قبل‌دارویش‌را مصرف‌نکرده‌بود، در روز دوم ‌فقط ‌همان ‌مقدار روزانه‌اش‌داده ‌می‌شود و مقدار مصرف ‌نکرده‌روز قبل ‌باید حذف ‌شود. در صورتی‌که‌دو یا سه‌روز دارویش ‌را مصرف ‌نکرده‌ باشد. در روز سوم ‌هم ‌فقط ‌همان ‌مقدار روزانه‌اش‌داده ‌می‌شود و مقدار مصرف ‌نکردة‌ دو روز قبل‌باید حذف‌شود. در صورتی ‌که‌ چهار روز بیمار غیبت ‌داشته‌ باشد و دارویش‌را مصرف ‌نکرده ‌باشد؛ نباید بیش‌از 8 میلی‌گرم ‌بوپره ‌نورفین‌ روزانه‌ مصرف‌کند. و در صورتی‌که ‌مقدار مصرف ‌روزانه‌اش‌ بیش ‌از 8 میلی‌گرم ‌بود، ما نمی‌توانیم ‌بیش ‌از این‌ مقدار را برای او تجویز کنیم‌.

 

سه‌شنبه ۱۳٩٢/۸/٢۸ | ۳:٢۸ ‎ب.ظ | شیوا مرادی | نظرات ()

درباره وبلاگ

دڪــتـــر شیــــــــوا مرادے، مددکار اجتماعے و جامعه شناس Email▶ shiva.moradi@gmail.com Instagram▶ @shivamoradi_socialworks Channel Book & video▶ @social_works Channel Voice▶ @socialworks Facebook▶ facebook.com/shivayie
منو وبلاگ
موضوعات وب
 
طراح قالب
امکانات وب